2010 Alaska C-17 kazası
28 Temmuz 2010 tarihinde Amerika Birleşik Devletleri Hava Kuvvetleri'ne (USAF) ait bir Boeing C-17 Globemaster III nakliye uçağı, yaklaşmakta olan Arctic Thunder Hava Gösterisi'nde bir uçuş gösterisi için alıştırma yaparken Alaska'daki Elmendorf Hava Kuvvetleri Üssü'nde düştü. Uçakta bulunan dört mürettebatın tamamı hayatını kaybetti. Bu, bir C-17 uçağının geçirdiği tek ölümcül kazadır.
Daha sonra yapılan soruşturmada kazaya yol açan alçak irtifa durmasından pilot hatası sorumlu tutulmuştur.[1]
Kaza
28 Temmuz 2010 tarihinde mürettebat, 31 Temmuz - 1 Ağustos tarihleri arasında Elmendorf Hava Kuvvetleri Üssü'nde düzenlenecek olan Arctic Thunder Hava Gösterisine hazırlık amacıyla yerel bir eğitim uçuşu gerçekleştiriyordu. C-17, kısa kalkış ve iniş kabiliyetini vurgulamak amacıyla ABD hava gösterilerinde sıkça yer almaktadır. Uçak o gün daha önce farklı bir ekiple uçmuştu.[2]
Alaska Yaz Saati (UTC-8) ile yaklaşık 18:22'de, C-17 gösteri rutinini uygulamak üzere Elmendorf Hava Kuvvetleri Üssün'deki 06 pistinden havalanmıştır. İlk tırmanış ve ardından sola dönüşten sonra pilot keskin bir sağa dönüş yapmıştır.
Uçak yan yatarken, stall uyarı sistemi devreye girerek mürettebatı yaklaşan bir stall konusunda uyarmıştır. Pilot stall'dan kurtulma prosedürlerini uygulamak yerine dönüşe devam etti ve uçak kurtulmanın mümkün olmadığı bir stall'a girdi.[3] Uçak düştü ve havaalanından yaklaşık 2 mil (3 km) uzakta bir alev topu içinde patladı.
Uçak
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/83/JOINT_BASE_ELMENDORF-RICHARDSON%2C_Alaska_%E2%80%93_wreckage_of_3rd_Wing_C-17_Globemaster_III.jpg/220px-JOINT_BASE_ELMENDORF-RICHARDSON%2C_Alaska_%E2%80%93_wreckage_of_3rd_Wing_C-17_Globemaster_III.jpg)
Uçak, Boeing tarafından üretilen dört motorlu bir C-17 Globemaster III idi.[2] 3. Kanat'a (3 WG) aitti ve Anchorage şehir merkezi yakınlarında bulunan Elmendorf Hava Kuvvetleri Üssü'ndeki 176. Kanat (176 WG) ile ortaklaşa işletiliyordu.[4] Uçak USAF seri numarası “00-0173” idi ve Spirit of the Aleutians olarak adlandırılmıştı.
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c2/Boeing_C-17A_Globemaster_III%2C_USA_-_Air_Force_AN0855358.jpg/220px-Boeing_C-17A_Globemaster_III%2C_USA_-_Air_Force_AN0855358.jpg)
ABD Hava Kuvvetleri'nin aktif Hava Kuvvetleri, Hava Kuvvetleri Rezervi ve Ulusal Hava Muhafızları (ANG) ile hizmet veren 222 adet C-17'si bulunmaktadır ve bu tip Haziran 2007'den beri Elmendorf'ta üslenmiştir. Kaza sırasında üste, aktif görevdeki bir Hava Kuvvetleri kuruluşu olan 3. Kanat 517. Hava İkmal Filosu ve bir Alaska Ulusal Hava Muhafızları birimi olan 176. Kanat 249. Hava İkmal Filosu[5] tarafından ortaklaşa işletilen sekiz uçak bulunuyordu. Kaza, bir C-17'nin ilk ölümcül kazasıydı.[2]
Mürettebat
Uçakta bulunan dört mürettebatın tamamı hayatını kaybetti; bunlar Alaska ANG'nin 249. Hava İkmal Filosunda görevli pilotlar Binbaşı Michael Freyholtz ve Aaron Malone; Elmendorf'un aktif görevdeki Hava Kuvvetleri 517. Hava İkmal Filosunda görevli pilot Yüzbaşı Jeffrey Hill ve Alaska ANG'nin 249. Hava İkmal Filosunda yük sorumlusu olarak görev yapan Kıdemli Başçavuş Thomas E. Cicardo idi.[4]
Sonrası
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/bc/C17memorial.jpg/220px-C17memorial.jpg)
Anchorage İtfaiyesinin bir üyesi, bir alev topunun Anchorage'dan tahmini olarak 2 mil (3 km) uzaklıkta yaklaşık 750 feet (230 m) havaya yükseldiğini anlattı.[4] Kazadan kaynaklanan enkaz, kaza sırasında hiçbir trenin geçmemesi planlanmasına rağmen, üs bölgesinden kuzeye Wasilla'ya her gün yolcu ve yük trenleri taşıyan Alaska Demiryolu raylarının 200 feet (60 m) boyunca yayıldı.[2]
Yakındaki demiryolunda yapılan ray onarımları, yük seferlerinin askıya alınmasına ve yolcu seferlerinin otobüslerle yönlendirilmesine neden olmuştur. Hava gösterisi, ölen dört havacının anısına planlandığı gibi devam etti.[2]
Soruşturma
Kazaya ilişkin soruşturma raporu 13 Aralık 2010 tarihinde yayımlandı. Raporda pilot hatası suçlanarak, pilotun agresif bir sağa dönüş manevrası yaparken kendine aşırı güvenmesinin, uçağın durma-uyarı sistemi tarafından doğru bir şekilde sağlanan uyarılara rağmen, ne pilotun ne de diğer mürettebat üyelerinin etkili bir şekilde yanıt vermediği alçak irtifa durmasına ve ardından kazaya yol açtığı belirtilmiştir.[1]
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4b/2010_Alaska_USAF_C-17_crash_report.pdf/page1-220px-2010_Alaska_USAF_C-17_crash_report.pdf.jpg)
Kaza, 1994 yılında Washington'daki Fairchild Hava Kuvvetleri Üssü'nde meydana gelen B-52 bombardıman uçağı kazası ile önemli benzerlikler göstermektedir. Her iki olayda da yerel USAF biriminin komuta zincirinin, ilgili pilotların büyük uçakların hava gösterileri için kasıtlı olarak güvenli olmayan uçuş uygulamaları geliştirmelerini engelleyemediği anlaşılmaktadır.[6][7]
Kaynakça
- ^ a b Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>
etiketi;ADN13Dec2010InvestigationReport
isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme) - ^ a b c d e Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>
etiketi;ADN1Aug2010ToContinue
isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme) - ^ Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>
etiketi;ElmendorfAIB
isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme) - ^ a b c Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>
etiketi;KCPQ30Jul2010Released
isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme) - ^ Executive Summary, Aircraft Accident Investigation, C-17A, T/N 00-0173, Joint Base Elemendorf-Richardson, AK, 28 July 2010
- ^ Trimble, Stephen (17 Aralık 2010). "C-17 crash report exposes cracks in USAF safety culture". Flightglobal. Reed Business Information. 20 Aralık 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Mart 2011.
- ^ Sweetman, Bill (13 Aralık 2010). "Pilot Error in C-17 Crash". Aviation Week. The McGraw-Hill Companies. 21 Mart 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Mart 2011.
Dış bağlantılar
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4a/Commons-logo.svg/30px-Commons-logo.svg.png)
- "Air Force officials release findings on Alaska C-17 fatal mishap". AF.mil. U.S. Air Force. 11 Aralık 2010.