Wieża Piastowska w Opolu
![]() | |||
![]() Widok wieży z ratusza | |||
Państwo |
| ||
---|---|---|---|
Województwo | |||
Miejscowość | Opole | ||
Adres | Piastowska 14 | ||
Typ budynku | wieża zamkowa | ||
Styl architektoniczny | gotyk | ||
Wysokość całkowita | 42 m | ||
Wysokość do dachu | ok. 35 m | ||
Rozpoczęcie budowy | połowa XIV wieku[1] (dawniej sądzono, że powstała ok. 1300 r.) | ||
Ukończenie budowy | ok. 1300 lub połowa XIV wieku[1] | ||
Pierwszy właściciel | Bolko I opolski | ||
Kolejni właściciele | Jan II Dobry, | ||
Położenie na mapie Opola ![]() | |||
Położenie na mapie Polski ![]() | |||
Położenie na mapie województwa opolskiego ![]() | |||
![]() | |||
| |||
Strona internetowa |
Wieża Piastowska – okrągła wieża wolno stojąca w południowo-wschodnim narożniku nieistniejącego obecnie Zamku Piastowskiego w Opolu. Pełniła niegdyś funkcję strażnicy na wyspie Pasiece, od północy sąsiaduje z nią Ostrówek – średniowieczna osada – gród obronny Opolan.
Historia
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a8/Opole_-_Wie%C5%BCa_Piastowska_01.jpg/200px-Opole_-_Wie%C5%BCa_Piastowska_01.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/06/Opole_Piastenturm%2BRegierung.jpg/200px-Opole_Piastenturm%2BRegierung.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/22/Neues_Regierungsgeb%C3%A4ude_und_Schlossturm%2C_Oppeln.jpg/200px-Neues_Regierungsgeb%C3%A4ude_und_Schlossturm%2C_Oppeln.jpg)
Wieża jest jednym z najstarszych zabytków architektury obronnej w Polsce – zbudowano ją około 1300 r. za rządów księcia Bolka I opolskiego jako stołp zamku książęcego opolskiego księcia Kazimierza I opolskiego (choć niedawne badania archeologiczne wskazują, że mogła powstać dopiero w połowie XIV wieku[1]). Była na owe czasy budowlą ogromną i nowoczesną, bo zbudowaną z cegły. Budowla jest postawiona na fundamencie z kamienia polnego, mającym głębokość 6 m. Szerokość murów w dolnej partii wieży dochodzi do 3 m. Do wieży pierwotnie wchodzono przez otwór na wysokości 9 m (obecnie zamurowany) po drewnianym ganku połączonym z murami zamku. Wewnątrz wieży mieściły się loch, kuchnia, izba, sala i wartownia[2][3][4].
W XX w. władze rejencji opolskiej uznały zamek za mało użyteczny oraz kosztowny w utrzymaniu i postanowiły go zburzyć. Dzięki ostrym sprzeciwom polskiego mieszczaństwa w Opolu oraz działaczy Związku Polaków w Niemczech udało się jedynie ocalić wieżę zamkową tego zabytku[5]. W 1928 r. zamek został zburzony, a zachowaną wieżę wkomponowano w projekt planowanego gmachu rejencji opolskiej, obecnie siedziby Urzędu Wojewódzkiego.
Hełm wieży często ulegał przebudowie, lecz same mury były bardzo trwałe. Wieża przetrwała wielki pożar Opola w 1615 roku, lecz w trakcie pożaru w 1739 r. zniszczeniu uległ pierwotny, stożkowaty hełm, który zastąpiono blankami. Później umieszczono na wieży stożkowaty hełm z granitowym szpicem, a w 1906 r. zamieniono go na dach namiotowy, pokryty dachówką. W 1934 r. dach zastąpiono cynkowym stożkiem z orłem projektu prof. Giesa. W 1957 r. nadbudowany został 11-metrowy graniasty hełm: wraz z nim wieża ma 42 m wysokości. W 1962 r. na wieży umieszczono ostrosłupową iglicę, ozdobioną orłem piastowskim, wykonanym przez Mariana Nowaka[2][3].
Na skutek nierównego osiadania fundamentów Wieża Piastowska jest lekko przechylona. Obecne odchylenie od pionu wynosi ok. 1,5 stopnia. Zabytkowi towarzyszyły przez lata wykopaliska osad słowiańskich z X i XI wieku, odkryte przy budowie amfiteatru opolskiego. Wykopaliska te zostały zakopane.
W okresie od 22 czerwca 2011 roku do 2 czerwca 2014 roku, wieża była zamknięta dla odwiedzających. W tym czasie odbył się jej gruntowny remont. Od dnia 2 czerwca 2014 roku Wieża Piastowska, ponownie, została otwarta dla zwiedzających.
Godziny otwarcia
Wieża jest udostępniona dla zwiedzających
od poniedziałku do piątku w godzinach: 9:00 -17:00,
sobota i niedziela 11:00-16:00.
W dni świąteczne godziny otwarcia mogą ulec zmianie. Kasa biletowa zamykana jest na pół godziny przed zamknięciem Wieży Piastowskiej.
Forma zwiedzania
Zwiedzanie trwa około 30 minut. Obejmuje: opowieść przewodnika wraz z wejściem na wieże i taras widokowy oraz pokazem multimedialnym. Pokaz multimedialny w wieży przeznaczony jest dla dzieci od 6 lat.
Przypisy
- ↑ a b c Wieża Piastowska jest młodsza? Nowe odkrycie archeologów [dostęp 2014-04-13]
- ↑ a b „Spotkania z Zabytkami”. 6, s. 21, 2005.
- ↑ a b Urszula Zajączkowska. Zamek piastowski w 1903. „Nowa Trybuna Opolska”, s. 10, 2002-04-23. Pro-Media Sp. z o.o.. Opole: Pro-Media Sp. z o.o.. ISSN 1230-6134. [dostęp 2013-03-03]. (pol.).
- ↑ Javatech: Opole 2.0. Wieża Piastowska. Urząd Miasta Opola, 2007-07-30. [dostęp 2013-03-03]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-12-24)]. (pol.).
- ↑ Urszula Zajączkowska: Zamek Piastowski w Opolu. Wydawnictwo MS, 2001. ISBN 83-914161-6-X.
Linki zewnętrzne
- Oficjalna strona