Turzyca prosowa
![]() | |||
Systematyka[1][2] | |||
Domena | eukarionty | ||
---|---|---|---|
Królestwo | rośliny | ||
Podkrólestwo | |||
Nadgromada | |||
Gromada | |||
Podgromada | |||
Nadklasa | okrytonasienne | ||
Klasa | Magnoliopsida | ||
Nadrząd | liliopodobne (≡ jednoliścienne) | ||
Rząd | wiechlinowce | ||
Rodzina | ciborowate | ||
Rodzaj | turzyca | ||
Gatunek | turzyca prosowa | ||
Nazwa systematyczna | |||
Carex paniculata L. Cent. Pl. I: 32 (1755)[3] | |||
Synonimy | |||
| |||
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[4] | |||
![]() najmniejszej troski | |||
|
Turzyca prosowa (Carex paniculata L.) – gatunek rośliny z rodziny ciborowatych. Występuje niemal w całej Europie, w rejonie Kaukazu oraz w północno-zachodniej Afryce[3]. W Polsce jest rozpowszechniony na całym obszarze[5].
Morfologia
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/5a/Carex_paniculata_inflorescens_%2822%29.jpg/140px-Carex_paniculata_inflorescens_%2822%29.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/da/Carex_paniculata_sl14_%28cropped%29.jpg/140px-Carex_paniculata_sl14_%28cropped%29.jpg)
- Pokrój
- Roślina gęstokępkowa o wysokości 40–100 cm. Z brzegu kępek wyrastają krótkie rozłogi.
- Łodyga
- Prostowzniesiona, sztywna, szorstka, o grubości do 5 mm. W dolnej części jest otulona całymi, brunatnymi i lśniącymi pochwami.
- Liście
- Szarozielone, sztywne o blaszce szerokości 3–5 mm.
- Kwiaty
- Roślina jednopienna. Kwiaty zebrane w dużą, jajowatolancetowatą wiechę składającą się z licznych, obupłciowych kłosów. Pod kłosami brak podsadek. Szczytowe kwiaty w kłosach to kwiaty pręcikowe. Pęcherzyki są obustronnie wypukłe, nie posiadają żeberek i na szczycie są nagle zwężone w wyraźny 2–zębny dzióbek. Mają kasztanowaty kolor. Słupki z dwoma znamionami.
Biologia i ekologia
Bylina, geofit, hemikryptofit. Kwitnie do kwietnia do maja. Jest wiatropylna, nasiona rozsiewane są przez wiatr i wodę. Występuje na łąkach, bagnach, niskich torfowiskach. Gatunek charakterystyczny dla związku (All.) Magnocaricion i Ass. Cicuto-Caricetum pseudocyperi[6]. Liczba chromosomów 2n= 60, 62, 64[7].
Zmienność
Tworzy mieszańce z t. długokłosową (Carex elongata) t. gwiazdkowata (Carex echinata), t. niby-lisią (Carex cuprina), t. obłą (Carex diandra), t. rzadkokłosą (Carex remota) t. siwą (Carex canescens), t. tunikową (Carex appropinquata)[7].
Przypisy
- ↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
- ↑ Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2009-06-14] (ang.).
- ↑ a b c Carex paniculata L., [w:] Plants of the World Online [online], Royal Botanic Gardens, Kew [dostęp 2023-12-29] .
- ↑ Carex paniculata, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species (ang.).
- ↑ Atlas rozmieszczenia roślin naczyniowych w Polsce, AdamA. Zając, MariaM. Zając (red.), Kraków: Pracownia Chorologii Komputerowej Instytutu Botaniki Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2001, s. 133, ISBN 83-915161-1-3, OCLC 831024957 .
- ↑ Władysław Matuszkiewicz: Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14439-4.
- ↑ a b Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14342-8.
Bibliografia
- Władysław Szafer, Stanisław Kulczyński: Rośliny polskie. Warszawa: PWN, 1953.
- SNL: toppstarr
- BioLib: 42337
- EoL: 1123731
- EUNIS: 187249
- FloraWeb: 1267
- GBIF: 2723371
- identyfikator iNaturalist: 208495
- IPNI: 30075588-2
- ITIS: 808434
- NCBI: 240683
- identyfikator Plant List (Royal Botanic Gardens, Kew): kew-229486
- Plants of the World: urn:lsid:ipni.org:names:30075588-2
- Tela Botanica: 14199
- identyfikator Tropicos: 9900053
- USDA PLANTS: CAPA74