Triturus ivanbureschi
Triturus ivanbureschi[1] | |||
Arntzen & Wielstra in Wielstra, Litvinchuk, Naumov, Tzankov & Arntzen, 2013 | |||
![]() | |||
Systematyka | |||
Domena | eukarionty | ||
---|---|---|---|
Królestwo | zwierzęta | ||
Typ | strunowce | ||
Podtyp | kręgowce | ||
Gromada | płazy | ||
Rząd | |||
Rodzina | salamandrowate | ||
Rodzaj | Triturus | ||
Gatunek | Triturus ivanbureschi | ||
Zasięg występowania | |||
![]() | |||
|
Triturus ivanbureschi – gatunek płaza ogoniastego z rodziny salamandrowatych występujący w południowo-wschodniej części Półwyspu Bałkańskiego oraz w północno-zachodniej Turcji. Z wyglądu jest identyczny jak blisko spokrewniona traszka Karelina (T. karelinii). Gatunek ten obecnie nie posiada kategorii zagrożenia IUCN, przewiduje się natomiast, że zagrażać mu może np. fragmentacja i utrata siedlisk.
Etymologia
Gatunek nazwany na cześć bułgarskiego zoologa Iwana Buresza[2].
Pozycja taksonomiczna
Gatunek ten został w 2013 roku wyodrębniony z taksonu Triturus karelinii sensu lato w związku ze znaczącymi różnicami w DNA jądrowym i mitochondrialnym oraz z brakiem przepływu genów[2]. W 2016 roku dla populacji T. ivanbureschi z północnej Anatolii utworzony został osobny gatunek Triturus anatolicus[3].
Wygląd
Z wyglądu identyczny jak traszka Karelina, a te dwa gatunki można rozróżnić jedynie wykorzystując mitochondrialny DNA. T. ivanbureschi dorasta do 87,5 – 109,5 mm (samce, wraz z ogonem) i 96,0 – 122,5 mm (samice). Głowa dłuższa niż szersza. Skóra na grzbiecie, bokach ciała i gardle szorstka, a na ogonie i brzuchu gładka. Ogon spłaszczony bocznie z widoczną płetwą grzbietową i mniej wyraźnie zaznaczoną płetwą brzuszną. Grzbiet i boki ciała ciemnobrązowe (prawie czarne), brzuch i gardło są z kolei jasnopomarańczowe i pokryte są czarnymi kropkami[4].
Zasięg występowania i siedlisko
T. ivanbureschi występuje w południowo-wschodnich Bałkanach w prawie całej Bułgarii, wschodniej Grecji, europejskiej części Turcji oraz w Serbii i Macedonii Północnej. Ponadto, spotykany jest w północno-zachodniej azjatyckiej części Turcji wzdłuż wybrzeża Morza Egejskiego oraz zachodniego i środkowego wybrzeża Morza Marmara. Gatunek ten występuje zazwyczaj na wysokościach 857–1700 m n.p.m. W azjatyckiej części Turcji dochodzi do krzyżowania z T. anatolicus, a w Serbii z Triturus macedonicus. T. ivanbureschi zasiedla głównie stawy charakteryzujące się występowaniem bujnej roślinności w ich okolicach[4].
Rozmnażanie
Okres godowy trwa od marca do lipca[5]. Samice składają jaja pojedynczo i obwijają je wokół podwodnej roślinności. Występuje rozwój złożony. Larwy wykluwają się około 16 dni po zapłodnieniu jaj, a po 88 dniach dochodzi do przeobrażenia[4].
Zagrożenia i ochrona
Gatunek ten nie posiada obecnie kategorii zagrożenia IUCN (stan na 29.05.2023). Przewiduje się natomiast, że zagrażać mu może fragmentacja i utrata siedlisk, zmiany klimatu oraz hybrydyzacja ze spokrewnionymi T. anatolicus i T. macedonicus. Gatunek ten występuje na kilku obszarach chronionych[4].
Przypisy
- ↑ Triturus ivanbureschi, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
- ↑ a b B.B. Wielstra B.B. i inni, A revised taxonomy of crested newts in the Triturus karelinii group (Amphibia: Caudata: Salamandridae), with the description of a new species, „Zootaxa”, 3682 (3), 2013, s. 441–453, DOI: 10.11646/zootaxa.3682.3.5, ISSN 1175-5326, PMID: 25243299 .
- ↑ B.B. Wielstra B.B., J.W.J.W. Arntzen J.W.J.W., Description of a new species of crested newt, previously subsumed in Triturus ivanbureschi (Amphibia: Caudata: Salamandridae), „Zootaxa”, 4109 (1), 2016, s. 73–80, DOI: 10.11646/zootaxa.4109.1.6, ISSN 1175-5334, PMID: 27394852 .
- ↑ a b c d Triturus ivanbureschi: Balkan Crested Newt; Buresch's Crested Newt, [w:] AmphibiaWeb [online], University of California, Berkeley, CA, USA, 2022 [dostęp 2023-05-29] .
- ↑ Dufresnes Ch., Amphibians of Europe, North Africa and the Middle East, 19 stycznia 2019, s. 138, ISBN 978-1-4729-4137-4.