Senftenberg (Brandenburgia)
![]() | Ten artykuł dotyczy miasta w Brandenburgii. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa. |
![]() Rynek | |||
| |||
Państwo |
| ||
---|---|---|---|
Kraj związkowy | Brandenburgia | ||
Powierzchnia | 126,94 km² | ||
Wysokość | 102 m n.p.m. | ||
Populacja (31 grudnia 2013) • liczba ludności • gęstość |
| ||
Nr kierunkowy | 03573 | ||
Kod pocztowy | 01945, 01968, 01996 | ||
Tablice rejestracyjne | OSL, CA, SFB | ||
![]() | |||
Położenie na mapie Brandenburgii ![]() | |||
Położenie na mapie Niemiec ![]() | |||
![]() | |||
| |||
| |||
Strona internetowa |
Senftenberg (dolnołuż. Zły Komorow, pol. hist. Komorów Zły[2]) – miasto we wschodniej części Niemiec w kraju związkowym Brandenburgia, siedziba powiatu Oberspreewald-Lausitz na terenie Łużyc Dolnych, nad rzeką Czarną Elsterą, Miasto liczy 24 987 mieszkańców, a jego powierzchnia wynosi 126,94 km²[3].
Podział administracyjny
- Brieske (Brězk) – obejmuje Brieske-Dorf (Brjazki)
- Niemtsch
- Hosena (Hóznja)
- Peickwitz
- Sedlitz
- Großkoschen – obejmuje Kleinkoschen
Geografia
Miasto leży w krainie łużyckich jezior – Lausitzer Seeland. Wszystkie jeziora w tym regionie to sztuczne zbiorniki, utworzone w wyniku rekultywacji terenów po odkrywkowych kopalniach węgla.
Historia
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/cd/Postmeilens%C3%A4ule_Original_im_Museum_Senftenberg.jpg/170px-Postmeilens%C3%A4ule_Original_im_Museum_Senftenberg.jpg)
Najstarsza znana wzmianka o miejscowości pochodzi z 1279. Osada często zmieniała przynależność państwową. Początkowo leżała na terenie Marchii Łużyckiej. W 1319 r. miasto objął piastowski książę Henryk I jaworski, włączając je do księstwa jaworskiego, jednego z polskich księstw dzielnicowych na Dolnym Śląsku[4]. Po jego śmierci w 1346 znalazło się we władaniu Czech, w 1350 przekazane Marchii Brandenburskiej[5] w 1368 przypadło ponownie Czechom[6]. W 1448 znalazło się w granicach Elektoratu Saksonii.
W 1509 r. wybuchł wielki pożar, z którego ocalał jedynie kościół[6], w 1605 żniwo zebrała epidemia, w czasie wojny trzydziestoletniej w 1641 miasto zostało ponownie zniszczone[7]. W trakcie III wojny północnej w 1701 przez miasto maszerowały wojska w kierunku Polski[8]. W 1704 w obawie przed inwazją szwedzką, wzmocniono i podwyższono obwarowania miejskie, a po zwycięstwie szwedzkim w bitwie pod Wschową w 1706 wielu mieszkańców w obawie przed Szwedami zbiegło do Brandenburgii, by powrócić po podpisaniu traktatu pokojowego[9]. W 1731 na rynku stanął polsko-saski słup pocztowy, na którym widnieją herby Rzeczypospolitej i Saksonii. Obecnie oryginał znajduje się w lokalnym muzeum, a na rynku stoi kopia. Podczas wojny siedmioletniej we wrześniu 1758 pruskie wojsko rozbiło obóz pod miastem[10].
Przed inwazją na Rosję w 1812 w okolicznych wsiach kwaterowali Francuzi i ich sojusznicy, m.in. Polacy, Włosi, Bawarczycy[11]. W 1814 wybuchła kolejna epidemia[7]. Po kongresie wiedeńskim w 1815 miasto wraz z północną częścią Saksonii przyłączono do Królestwa Prus, by w 1871 stało się częścią Cesarstwa Niemieckiego. U schyłku XIX wieku miasto zaczęło się rozrastać w związku z wydobyciem węgla brunatnego[7]. Podczas II wojny światowej w Großkoschen (ob. w granicach miasta) mieściła się filia niemieckiego obozu koncentracyjnego Groß-Rosen[12].
Zabytki
- Rynek
- Polsko-saski słup dystansowy z 1730 ozdobiony herbami Polski i Saksonii, monogramem króla Polski Augusta II Mocnego i polską koroną królewską (na rynku stoi kopia, oryginał znajduje się w lokalnym muzeum)
- Ratusz
- Kościół śś. Piotra i Pawła (ewangelicki), sięgający XIII wieku, najstarszy kościół w mieście
- Kościół śś. Piotra i Pawła (katolicki)
- Kościół „Wendyjski”, użytkowany przez Serbów łużyckich
- Twierdza
- Pomnik upamiętniający więźniów filii niemieckiego obozu koncentracyjnego Groß-Rosen w Großkoschen
- Hala Dolnołużycka (Niederlausitzhalle)
- Polsko-saski słup pocztowy na Rynku
- Kościół śś. Piotra i Pawła (ewangelicki)
- Kościół Serbów łużyckich
- Twierdza
- Ratusz
Turystyka
W mieście rozbudowywana jest także nadal sieć ścieżek rowerowych. Z Senftenbergu blisko jest do Spreewaldu.
Kultura
Od 1991 r. działa w mieście Wyższa Szkoła Zawodowa Fachhochschule Lausitz – University of Applied Sciences.
Sport
![]() | Ten artykuł od 2010-01 wymaga zweryfikowania podanych informacji. Należy podać wiarygodne źródła w formie przypisów bibliograficznych. Część lub nawet wszystkie informacje w artykule mogą być nieprawdziwe. Jako pozbawione źródeł mogą zostać zakwestionowane i usunięte. Sprawdź w źródłach: Encyklopedia PWN • Google Books • Google Scholar • Federacja Bibliotek Cyfrowych • BazHum • BazTech • RCIN • Internet Archive (texts / inlibrary) Po wyeliminowaniu niedoskonałości należy usunąć szablon {{Dopracować}} z tego artykułu. |
W Senftenbergu powstała hala narciarska „Snowtropolis”, w której przez 365 dni w roku można jeździć na nartach, snowboardzie, sankach.
Senftenberg znany jest z jednego z największych w Niemczech leżącego nieopodal toru wyścigowego EuroSpeedway Lausitz, gdzie co roku odbywają się zawody serii Formuła 3, oraz liczne wyścigi wewnątrzkrajowe.
Współpraca zagraniczna
Włochy: Fresagrandinaria
Polska: Nowa Sól
Saara: Püttlingen
Francja: Saint-Michel-sur-Orge
Austria: Senftenberg
Węgry: Veszprém
Czechy: Žamberk
Przypisy
- ↑ Zarchiwizowana kopia. [dostęp 2016-06-16]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-06-16)].
- ↑ Mapa Polski 1:500 000 Wojskowy Instytut Geograficzny Sztabu Generalnego W.P., Warszawa 1947 [1].
- ↑ Statistisches Amt Berlin-Brandenburg, Potsdam, 2009.
- ↑ Johann Gottlob Paulitz, Chronik der Stadt Senftenberg und der zum ehemaligen Amte Senftenberg gehörigen Ortschaften, Drezno, 1892-1923, s. 67.
- ↑ Ibid., s. 69.
- ↑ a b 14. bis 16. Jahrhundert [online], www.senftenberg.de [dostęp 2019-12-13] (niem.).
- ↑ a b c 17. bis 19. Jahrhundert [online], www.senftenberg.de [dostęp 2019-12-13] (niem.).
- ↑ J. G. Paulitz, op. cit., s. 231.
- ↑ Ibid., s. 232–233, 239.
- ↑ Ibid., s. 254.
- ↑ Ibid., s. 268–269.
- ↑ Groß Rosen | Das Jahr 1945 [online], dasjahr1945.de [dostęp 2019-12-13] (niem.).
- p
- d
- e
- Siedziba powiatu: Senftenberg (Zły Komorow)
Miasta |
|
---|---|
Gminy (Amtsfreie Gemeinde) | |
Urzędy (Amt) |