Portugalska Afryka Wschodnia
prowincja zamorska | |||||
1498–1975 | |||||
| |||||
Państwo |
| ||||
---|---|---|---|---|---|
Siedziba | od 1907 roku Lourenço Marques | ||||
Data powstania | 1498 | ||||
Data likwidacji | 25 czerwca 1975 | ||||
Powierzchnia | 801 590 km² | ||||
Populacja • liczba ludności |
| ||||
Języki urzędowe | |||||
Położenie na mapie![]() | |||||
|
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/21/Flag_of_Mozambique_%281965_proposal%29.svg/220px-Flag_of_Mozambique_%281965_proposal%29.svg.png)
Portugalska Afryka Wschodnia – dawna kolonia portugalska.
Pierwsze portugalskie osiedla i faktorie handlowe na wybrzeżach współczesnego Mozambiku zaczęły powstawać w 1498 roku.
W 2. połowie XIX wieku portugalskie posiadłości w południowo-wschodniej Afryce zostały znacznie rozszerzone. Portugalska Afryka Wschodnia obejmowała wówczas następujące kolonie:
- Lourenço Marques
- Inhambane
- Manhica e Sofala
- Quelimane and Tete
- Moçambique
- Niassa
Historia
W VIII wieku wybrzeże było kolonizowane przez kupców arabskich. Przed kolonizacją istniało tu państwo plemienne Monomotapa. W 1490 rozpoczęła się zapoczątkowana przez Vasco da Gamę kolonizacja wybrzeża i stopniowe wypieranie Arabów. Portugalczycy założyli faktorie, plantacje trzciny cukrowej i kawy. Rozwinął się handel niewolnikami, którego szczytowy okres w tym rejonie przypadł na przełom XVII i XVIII wieku. W wieku XIX, rozpoczęło się masowe osadnictwo portugalskiej biedoty (rząd Portugalii w ten sposób pozbywał się z kraju ludzi z nizin społecznych). Na początku lat 40. było już 140 tys. osadników (tj. 2,8% – 2,33% populacji) na 5–6 mln mieszkańców (w zależności od źródła). Natomiast w roku 1970 na 8,1 mln ludności było już 300 tys. etnicznych Portugalczyków (tj. 3,7% całej populacji). Wpływy portugalskie w kolonii ograniczały się do długiego, lecz bardzo wąskiego pasa wybrzeża. Wnętrze kolonii zostało podbite dopiero w latach 1895–1913 w obawie przed zagarnięciem tego rejonu przez Wielką Brytanię. Po I wojnie światowej do kolonii włączono tzw. Trójkąt Kionga.
W 1951 kolonie te zostały połączone w jedno terytorium zamorskie o nazwie Mozambik. 25 września 1964 w prowincji Cabo Delgado zaczęła się rebelia mająca na celu uzyskanie niepodległości kolonii. Na czele buntu stanęła tubylcza partia FRELIMO i jej przywódca Eduardo Mondlane. Po rewolucji goździków Portugalia zrezygnowała z praw do tego regionu. Portugalska Afryka Wschodnia formalnie przestała istnieć 25 czerwca 1975. Obecnie to niepodległe państwo Mozambik.
Przypisy
- ↑ Flags of portuguese colonies. Colonies’ flags proposal. Flags of the World. [dostęp 2013-07-06]. (ang.).
- p
- d
- e
Afryka |
|
---|---|
Ameryka | |
Azja |
- PWN: 3960775