Pinus sabiniana
![]() | |||
Systematyka[1][2][3] | |||
Domena | eukarionty | ||
---|---|---|---|
Królestwo | rośliny | ||
Podkrólestwo | |||
Nadgromada | |||
Gromada | |||
Podgromada | |||
Nadklasa | nagonasienne | ||
Klasa | iglaste | ||
Rząd | sosnowce | ||
Rodzina | sosnowate | ||
Rodzaj | sosna | ||
Gatunek | P. sabiniana | ||
Nazwa systematyczna | |||
Pinus sabiniana Douglas ex D. Don Lambert, Descr. Pinus [ed. 3]. 1832. | |||
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[4] | |||
![]() najmniejszej troski | |||
| |||
|
Pinus sabiniana Douglas ex D. Don – gatunek drzewa iglastego z rodziny sosnowatych (Pinaceae Lindl.).
Morfologia
- Pokrój
- Korona drzewa stożkowata do postrzępionej, rzadka.
- Pień
- Osiąga 12–21 m wysokości, rzadko dorasta do 25 m, o średnicy do 60–120 m. Przeważnie prosty, do zakrzywionego. Kora ciemnobrązowa do prawie czarnej, spękana nieregularnie i głęboko.
- Liście
- Igły zebrane przeważnie po 3 na krótkopędzie, o długości 15–32 cm i szerokości 1,5 mm. Opadające, delikatnie skręcone.
- Szyszki
- Szyszki męskie długości 10–15 mm, elipsoidalne, żółte. Szyszki żeńskie (nasienne) są masywne, ciężkie i żywiczne, o długości 15–25 cm. Nasiona o długości 20 mm, ciemnobrązowe, opatrzone skrzydełkiem o długości ok. 10 mm.
Biologia i ekologia
Igły pozostają na drzewie przez 3–4 lata. Na wszystkich stronach liścia linie aparatów szparkowych. Szyszki nasienne dojrzewają w ciągu 2 lat, uwalniają nasiona krótko potem, pozostają na drzewie do 7 lat.
Liczba chromosomów: 2n=24.
Systematyka i zmienność
Pozycja gatunku w obrębie rodzaju Pinus[5]:
- podrodzaj Pinus
- sekcja Trifoliae
- podsekcja Ponderosae
- gatunek P. sabiniana
- podsekcja Ponderosae
- sekcja Trifoliae
Gatunek opisany i skatalogowany raz pierwszy przez Davida Douglasa w 1830 r. Opisany pierwotnie przez Douglasa jako Pinus sabinii, co nie jest poprawną nazwą łacińską.
Zagrożenia
Roślina umieszczona w Czerwonej księdze gatunków zagrożonych w grupie gatunków niższego ryzyka (kategoria zagrożenia; LC)[4].
Przypisy
- ↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-03-26] (ang.).
- ↑ Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Pinales : Pinaceae, [w:] Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2021-02-28] (ang.).
- ↑ M.J.M.M.J.M. Christenhusz M.J.M.M.J.M. i inni, A new classification and linear sequence of extant gymnosperms, „Phytotaxa”, 19 (1), 2011, s. 55–70, DOI: 10.11646/phytotaxa.19.1.3 (ang.).
- ↑ a b A.A. Farjon A.A., Pinus sabiniana, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species [dostęp 2011-07-29] (ang.).
- ↑ Christopher J. Earle: Pinus. [w:] Gymnosperm Database [on-line]. [dostęp 2010-03-31]. (ang.).
Bibliografia
- R. Kral. Pinus. „Flora of North America North of Mexico”. Vol. 2, 1993. Flora of North America Editorial Committee (red.). Oxford University Press. [dostęp 2010-03-31]. (ang.).
- Christopher J. Earle: Pinus sabiniana. [w:] Gymnosperm Database [on-line]. [dostęp 2010-03-31]. (ang.).
- J9U: 987007550923505171
- EoL: 1033632
- EUNIS: 150620
- Flora of North America: 233500953
- GBIF: 5285255
- identyfikator iNaturalist: 58772
- IPNI: 263297-1
- ITIS: 183377
- NCBI: 268869
- identyfikator Plant List (Royal Botanic Gardens, Kew): kew-2562153
- Plants of the World: urn:lsid:ipni.org:names:325668-2
- identyfikator Tropicos: 24900215
- USDA PLANTS: PISA2
- CoL: 4J2GS