Ogród perski
Obiekt z listy światowego dziedzictwa UNESCO | |
![]() Bagh-e Eram w Szirazie – widoczny kanał wodny prowadzący od centralnej sadzawki przy głównym pawilonie | |
Państwo |
|
---|---|
Typ | kulturowy |
Spełniane kryterium | I, II, III, IV, VI |
Numer ref. | 1372 |
Historia wpisania na listę | |
Wpisanie na listę | 2011 |
brak współrzędnych | |
|
Ogród perski – typ ogrodu, wywodzący się z Persji, rozprzestrzeniony później także na świat arabski aż po Andaluzję, a także w północnych Indiach. Tradycja budowy ogrodów w Persji sięga głębokiej starożytności, ogrody te stały się jednak szczególnie popularne począwszy od czasów Achemenidów i Sasanidów.
W ogrodzie perskim obecny jest centralny zbiornik wodny (często sadzawka lustrzana przy głównym pawilonie ogrodu), od którego promieniście rozchodzą się cztery kanały wodne. Układ ten nawiązuje do czterech rzek, jakie według tradycji Bliskiego Wschodu miałyby opływać świat (motyw ten obecny jest m.in. w biblijnym opisie Edenu)[1]. Perskie ogrody są też zwykle zamknięte i otoczone murem, tradycyjnie chroniącym bujną roślinność przed wpływem pustyni.
Ogrody perskie na liście UNESCO
Niektóre ogrody perskie w Iranie zostały wpisane na listę światowego dziedzictwa UNESCO jako wspólny obiekt dziedzictwa kulturowego. Zaliczają się do nich Bagh-e Fin, Bagh-e Eram, starożytny ogród w Pasargadach, Bagh-e Abas Abad, Bagh-e Szahzade, ogród pałacu Czterdziestu Kolumn, Bagh-e Dolat Abad, Bagh-e Pahlewanpur i Bagh-e Akbarije.
Osobnymi wpisami objęte są także: Ogrody Szalimar w Pakistanie, ogrody kompleksu Tadź Mahalu i Grobowca Humajuna w Indiach, ogród pałacu Golestan w Iranie oraz Generalife w Hiszpanii.
Przypisy
Bibliografia
- Patricia Baker, Hilary Smith, Iran, 4th edition, Bradt Travel Guides Ltd., 2014, ISBN 978-1-84162-402-0, s. 183.
- PWN: 3956079