Nowiny Horynieckie
wieś | |||
![]() Kaplica pw. św. Antoniego | |||
Państwo |
| ||
---|---|---|---|
Województwo | |||
Powiat | lubaczowski | ||
Gmina | Horyniec-Zdrój | ||
Liczba ludności (2021) | 71[2] | ||
Strefa numeracyjna | 16 | ||
Kod pocztowy | 37-620[3] | ||
Tablice rejestracyjne | RLU | ||
SIMC | 0602868[4] | ||
Położenie na mapie gminy Horyniec-Zdrój ![]() | |||
Położenie na mapie Polski ![]() | |||
Położenie na mapie województwa podkarpackiego ![]() | |||
Położenie na mapie powiatu lubaczowskiego ![]() | |||
![]() | |||
|
Nowiny Horynieckie (w latach 1977–1981 Nowiny) – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie lubaczowskim, w gminie Horyniec-Zdrój[4][5].
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa przemyskiego.
Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny w Horyńcu-Zdroju[6].
Historia wsi
W II Rzeczypospolitej miejscowość w powiecie lubaczowskim województwa lwowskiego. W latach 1943–1945 nacjonaliści ukraińscy z OUN-UPA zamordowali 32 Polaków, w tym większość w czasie napadu w nocy z 16 na 17 sierpnia 1944. Spalono wówczas większość zabudowań[7].
Po tym wydarzeniu polscy mieszkańcy zostali przesiedleni. Część z nich założyła pod Lubaczowem nową wieś Piastowe (dziś Piastowo), a część po zakończeniu akcji „Wisła” w 1948 r. powróciła do Nowin. Dnia 7 września 2008 Stowarzyszenie Rozwoju Nowin Horynieckich, Stowarzyszenie Spadkobierców Polskich Kombatantów II Wojny Światowej oraz wójt gminy Horyniec Zdrój upamiętnili tablicą polskich mieszkańców tej wsi, zamordowanych przez UPA[8].
Zabytki
- Według rejestru zabytków NID[9] na listę zabytków wpisana jest drewniana kaplica pw. św. Antoniego z 1896, z otoczeniem leśnym, nr rej.: A-40 z 21.09.2001.
- We wsi znajduje się barokowa kapliczka domkowa, której powstanie tradycja wiąże z wojną polsko-turecką i tzw. wyprawą na czambuły hetmana Jana Sobieskiego w 1672 r.[10].
-
- Cmentarz I wojny światowej
- Figura Matki Boskiej
Turystyka
Przez Nowiny Horynieckie prowadzi zielony szlak turystyczny Szlak im. św. Brata Alberta z Narola do Horyńca-Zdroju, związany z działalnością i życiem św. Brata Alberta Chmielowskiego i bł. Bernardyny Marii Jabłońskiej, urodzonej w Pizunach koło Narola[11][12][13][14].
W lesie nieopodal wsi znajduje się wystający z ziemi kamień z okrągłym otworem, otoczony innymi głazami. W lokalnej tradycji nazywany bywa „Roztoczańskim Stonehenge”[15].
Przypisy
- ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 89600
- ↑ Wieś Nowiny Horynieckie w liczbach [online], Polska w liczbach [dostęp 2023-01-31] , liczba ludności na podstawie danych GUS.
- ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 828 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22] .
- ↑ a b GUS. Wyszukiwarka TERYT
- ↑ Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
- ↑ Opis parafii na stronie diecezji
- ↑ SzczepanS. Siekierka SzczepanS., HenrykH. Komański HenrykH., KrzysztofK. Bulzacki KrzysztofK., Ludobójstwo dokonane przez nacjonalistów ukraińskich na Polakach w województwie lwowskim 1939–1947, Wrocław: Stowarzyszenie Upamiętnienia Ofiar Zbrodni Ukraińskich Nacjonalistów, 2006, s. 493-494, ISBN 83-85865-17-9, OCLC 77512897 .
- ↑ Nowiny Horynieckie > Pamięci ofiar UPA. Nowiny24, 2008-09-06. [dostęp 2016-01-23].
- ↑ Rejestr zabytków nieruchomych – województwo podkarpackie [online], Narodowy Instytut Dziedzictwa, 23 lipca 2024, s. 61 [dostęp 2016-01-23] .
- ↑ Michał Zalewski: Barokowa kapliczka w Nowinach Horynieckich. kapliczki.org.pl, 2010. [dostęp 2019-08-28]. (pol.).
- ↑ Szlak im. św. Brata Alberta z Horyńca do Narola. Polska Organizacja Turystyczna polska.travel. [dostęp 2020-10-22]. (pol.).
- ↑ Szlak zielony im. św. Brata Alberta (Adama Chmielowskiego). narol.pl. [dostęp 2020-10-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2020-10-26)]. (pol.).
- ↑ Przewodnicy w Zamościu. Zwiedzanie Zamościa i okolic. "Miłość trzeba udowodnić!". przewodnicyzamosc.pl, 24 lutego 2017. [dostęp 2020-10-22]. (pol.).
- ↑ Artur Pawłowski: Moje spotkania z roztoczańskim szlakiem św. Brata Alberta. roztocze24.info. [dostęp 2020-10-22]. (pol.).
- ↑ Emil Hoff: Podkarpackie duchy i straszydła: najbardziej nawiedzone miejsca niedaleko Rzeszowa na weekend z dreszczykiem. Gdzie spotkać diabła Didko?. 2022-10-26. [dostęp 2022-10-27].
Linki zewnętrzne
- Nowiny 4(1), [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. VII: Netrebka – Perepiat, Warszawa 1886, s. 239 .
- Wszystko o Nowinach Horynieckich - Strona poświęcona Nowinom Horynieckim, atrakcje geoturystyczne, historyczne i sakralne
- p
- d
- e
- Siedziba gminy: Horyniec-Zdrój
Wsie |
|
---|---|
Osady |
|
Przysiółek |
|
Części wsi |
|
Przysiółki wsi |
|
Dawna wieś |