Kościół Świętego Krzyża w Istebnej
![]() oraz A-265/78 z 25.01.1978 r.[1] A/1037/22 z dnia 31.08.2022 (woj. śląskie)[2] | |||||||
kościół parafialny | |||||||
![]() Kościół Świętego Krzyża w Istebnej-Kubalonce | |||||||
Państwo |
| ||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|
Województwo | |||||||
Miejscowość | Istebna | ||||||
Wyznanie | |||||||
Kościół | |||||||
Parafia | |||||||
Wezwanie | |||||||
Wspomnienie liturgiczne | 14 września | ||||||
| |||||||
| |||||||
Położenie na mapie gminy Istebna ![]() | |||||||
Położenie na mapie Polski ![]() | |||||||
Położenie na mapie województwa śląskiego ![]() | |||||||
Położenie na mapie powiatu cieszyńskiego ![]() | |||||||
![]() | |||||||
| |||||||
Strona internetowa |
Kościół Świętego Krzyża w Istebnej – zabytkowy kościół katolicki znajdujący się w osiedlu Kubalonka w Istebnej. Położony nieco poniżej siodła przełęczy Kubalonka, po jej południowej stronie, tuż ponad drogą z Wisły do Istebnej. Jest kościołem parafialnym parafii Podwyższenia Krzyża Świętego w Kubalonce.
Kościół znajduje się na Szlaku Architektury Drewnianej województwa śląskiego w pętli beskidzkiej.
Kościół został wybudowany w 1779 r. dla parafii w Przyszowicach koło Gliwic, gdzie pełnił funkcję kościoła przycmentarnego. W czasie działań wojennych w styczniu 1945 r. kościółek został zniszczony pociskami artyleryjskimi. Rozbity został cały dach, zniszczona nawa główna razem z wieżą[3]. Zniszczeniu uległa też polichromia[4]. Kościół został odbudowany staraniem wiernych w latach 1947–1949.
Pismem z dnia 7 sierpnia 1957 r. Kuria Diecezjalna w Katowicach poleciła przekazać bezpłatnie kościółek św. Krzyża parafii Istebna. Jesienią tegoż roku został on rozebrany i jeszcze przed zimą ponownie złożony na Kubalonce. Kościółek oddano do użytku w 1958 r. Władze komunistyczne nie pozwoliły na jego pełne wykorzystanie do celów liturgicznych[3]. Do 1967 r. obiekt pełnił funkcję placówki muzealnej, mieszczącej ekspozycję sztuki sakralnej z terenów Górnego Śląska. W 1971 r. ustanowiono przy nim rektorat, a od 1983 r. jest kościołem parafialnym.
Drewniany, konstrukcji zrębowej, jednonawowy, bezwieżowy, z prezbiterium zwróconym w kierunku północnym. Nakryty dwuspadowym dachem gontowym z wydatnymi okapami, łączącymi się od frontu z drewnianym ogrodzeniem. Kruchta od frontu nawy, kryta skośnym dachem. Na kalenicy barokowa wieżyczka na sygnaturkę. Wyposażenie barokowe z XVII i XVIII wieku. Ołtarz główny barokowy z 1779 r., starsza ambona barokowa z 1697 r. z płaskorzeźbami, przedstawiającymi czterech Ewangelistów. Zachowane ławki z k. XVII w. Stacje Drogi Krzyżowej z XIX w. W latach 1988 i 2001 padł ofiarą włamań, podczas których skradziono szereg elementów wyposażenia[4].
Przypisy
- ↑ Rejestr zabytków nieruchomych – województwo śląskie [online], Narodowy Instytut Dziedzictwa, 23 lipca 2024 .
- ↑ Spis obiektów nieruchomych wpisanych do rejestru zabytków z terenu województwa śląskiego (stan na 7 października 2022 r.) (pol.) wkz.katowice.pl [dostęp 2022-10-14].
- ↑ a b Historia parafii św. Jana Nepomucena w Przyszowicach. [dostęp 2023-04-18].
- ↑ a b Według strony „Kościoły drewniane” [1].
- p
- d
- e
- p
- d
- e
kościoły parafialne |
|
---|---|
kościoły filialne |