Ingegerda szwedzka
![]() Jarosław Mądry i szwedzka księżniczka Ingegerda (z lewej), mal. Aleksiej Trankowski, ok. 90. XIX w. | |
wielka księżna kijowska | |
Okres | od 1019 |
---|---|
Jako żona | |
wielka księżna kijowska | |
Okres | od 1024 |
Jako żona | |
Dane biograficzne | |
Data i miejsce urodzenia | 1001 |
Data śmierci | 1050 lub 1051 |
Ojciec | |
Matka | Astryda obodrycka |
Mąż | Jarosław I Mądry |
Dzieci | Włodzimierz Jarosławowicz |
Ingegerda szwedzka (ur. 1001, zm. 1050 lub 1051) – córka króla szwedzkiego Olafa i Astrydy, żona Jarosława Mądrego. W Cerkwi prawosławnej jest czczona jako święta Anna Nowogrodzka.
Życiorys
Urodzona w Sigtunie w Szwecji była przeznaczona do poślubienia królowi Norwegii Olafowi II, jako gwarancja pokoju pomiędzy Szwecją i Norwegią (uchwała tingu w Uppsali z 1017). Ślub miał się odbyć jesienią 1018 na granicy obu państw, nad brzegami rzeki Elw. Zgodnie z umową Olaf II przybył nad granicę, aby powitać narzeczoną i jej ojca. Niestety nikogo tam nie zastał. Wysłani do Szwecji gońcy powrócili ze złymi wieściami. Jeszcze latem do króla Szwecji przybyli posłowie od nowogrodzkiego księcia Jarosława z prośbą o rękę księżniczki Ingegerdy. Prośba została wysłuchana i księżniczka w 1019 wyszła za mąż za wielkiego księcia kijowskiego Jarosława, który w tym czasie rządził w Nowogrodzie, zmieniając jednocześnie imię na Irena.
Założyła w Kijowie pierwszy żeński monaster. Przed śmiercią złożyła śluby zakonne i otrzymała imię Anna. Została pochowana w cerkwi Mądrości Bożej w Nowogrodzie.
Pojawiła się teoria, jakoby święta Anna była nie drugą żoną Jarosława Mądrego Ingegerdą szwedzką, ale pierwszą – matką księcia nowogrodzkiego Ilii[1]. Pogląd ten nie znajduje potwierdzenia w literaturze przedmiotu.
Dzieci Anny i Jarosława
- Włodzimierz Jarosławowicz – ks. wielko-nowogrodzki
- Izjasław I Jarosławowicz – wielki książę kijowski, poślubił księżniczkę Gertrudę - córkę polskiego króla Mieszka II
- Światosław II Jarosławowicz – ks. czernihowski, wielki książę kijowski
- Wsiewołod I Jarosławowicz – ks. perejasławski, wielki książę kijowski, ks. czernihowski, ks. rostowski, suzdalski
- Elżbieta – żona Haralda III, króla Norwegii, później Swena II, króla Danii
- Anna – żona Henryka I, króla Francji
- Anastazja – żona Andrzeja I króla Węgier
- Wiaczesław – ks. smoleński
- Igor Jarosławowicz – ks. włodzimiersko-wołyński, ks. smoleński
Kult
Jej wspomnienie obchodzone jest w Cerkwi prawosławnej 10/23 lutego[2], tj. 23 lutego według kalendarza gregoriańskiego.
W ikonografii jest ukazywana w szatach zakonnych z chustą na głowie. Zwykle prawą rękę ma ułożoną w geście modlitewnym, w lewej trzyma zwój.
Bywa mylona ze swoją wnuczką Anną, córką Wsiewołoda I, wspominaną 3 listopada (według kalendarza juliańskiego).
Przypisy
- ↑ [1] (ostatni dostęp 17.06.2007).
- ↑ podwójne datowanie
Bibliografia
- Henryk Fros, F. Sowa, Księga imion i świętych, t. 1, Kraków 1997, szpalta 199.
- Święta Anna Nowogrodzka na cerkiew.pl (opr. Jarosław Charkiewicz)