Ernst Abbe
![]() | Ten artykuł dotyczy niemieckiego fizyka. Zobacz też: Abbe (ujednoznacznienie). |
![]() | |||
Pełne imię i nazwisko | Ernst Karl Abbe | ||
---|---|---|---|
Data i miejsce urodzenia | 23 stycznia 1840 | ||
Data i miejsce śmierci | 14 stycznia 1905 | ||
Zawód, zajęcie | fizyk, optyk | ||
|
Ernst Abbe (ur. 23 stycznia 1840 w Eisenach, zm. 14 stycznia 1905 w Jenie[1]) – niemiecki fizyk, optyk, współzałożyciel fundacji Carl Zeiss Stiftung w Jenie w 1866.
Życiorys
Profesor fizyki w Jenie (1870–1896) i kierownik tamtejszego obserwatorium astronomicznego i meteorologicznego (od 1878). Wprowadził nowe teorie i wzory matematyczne, rewolucjonizujące wyrób soczewek (dotychczas soczewki produkowano metodą prób i błędów, nigdy nie mając pewności, czy soczewka będzie zdatna do użytku). Był konstruktorem wielu przyrządów optycznych, m.in.: refraktometru Abbego, obiektywu apochromatycznego (1868) i kondensora do mikroskopów. W 1872 wyposażył mikroskop w przyrząd oświetlający i opracował teorię mikroskopu optycznego.
Współpracował z Carlem Zeissem[2].
W 1888 został jedynym właścicielem zakładów Carl Zeiss.
W 1893 przedstawił koncepcję przestrzennego widzenia w Zeissowskim teleskopie dwuokularowym. Określił też warunek poprawnej konstrukcji przyrządów do pomiaru długości (tzw. postulat Abbego).
Upamiętnienie
Jego imieniem nazwano planetoidę (5224) Abbe[3] oraz krater Abbe na Księżycu[4].
Zobacz też
- liczba Abbego
Przypisy
- ↑ Abbe Ernst, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2021-12-20] .
- ↑ Abbe Ernst, [w:] Oksfordzki słownik biograficzny, tłum. Bożenna Stokłosa, Piotr Kłossowicz, Warszawa 1999, s. 5.
- ↑ (5224) Abbe w bazie Minor Planet Center (ang.)
- ↑ Abbe on Moon. [w:] Gazetteer of Planetary Nomenclature [on-line]. IAU, USGS Astrogeology Science Center, NASA. [dostęp 2022-09-07]. (ang.).
Linki zewnętrzne
John J. O’Connor; Edmund F. Robertson: Ernst Abbe w MacTutor History of Mathematics archive (ang.) [dostęp 2021-10-24].
- ISNI: 0000000108765057
- VIAF: 19744386
- ULAN: 500660236
- LCCN: n83828785
- GND: 118646419
- NDL: 001105355
- BnF: 123054337
- SUDOC: 032472781
- NLA: 35265812
- NKC: nlk20020105389
- NTA: 070219974
- BIBSYS: 90320121
- CiNii: DA04238398
- Open Library: OL640176A
- PLWABN: 9810560835505606
- NUKAT: n94110111
- J9U: 987007257324405171
- CANTIC: a10850880
- LNB: 000038891
- NSK: 000733436
- LIH: LNB:V*1304;=w3
- PWN: 3865033
- Britannica: biography/Ernst-Abbe
- Treccani: ernst-abbe
- Universalis: ernst-abbe
- БРЭ: 660359
- NE.se: ernst-abbe
- SNL: Ernst_Abbe
- VLE: ernst-abbe
- Catalana: 0000089
- DSDE: Ernst_Abbe
- Hrvatska enciklopedija: 61
- MacTutor: Abbe