Dyrekcja Kolei w Wilnie
![]() | |
![]() Budynek Dyrekcji Kolei | |
Państwo |
|
---|---|
Miejscowość | Wilno |
Adres | Mindaugo g. 12-14 |
Typ budynku | administracyjny |
Styl architektoniczny | eklektyczny |
Architekt | Tadeusz Rostworowski |
Inwestor | Koleje Poleskie |
Kondygnacje | 7 |
Powierzchnia użytkowa | 12600 m² |
Rozpoczęcie budowy | 1860 |
Ukończenie budowy | 1914 |
Pierwszy właściciel | Koleje Poleskie |
Kolejni właściciele | Dyrekcja Wileńska Kolei Państwowych |
Obecny właściciel | Koleje Litewskie |
Położenie na mapie Wilna ![]() | |
Położenie na mapie Litwy ![]() | |
![]() | |
Strona internetowa |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/33/Lithuania_Railways_System.svg/240px-Lithuania_Railways_System.svg.png)
Dyrekcja Kolei w Wilnie – terytorialny organ zarządzania koleją z siedzibą w Wilnie.
Historia
![]() | Ta sekcja od 2023-07 wymaga zweryfikowania podanych informacji. Należy podać wiarygodne źródła w formie przypisów bibliograficznych. Część lub nawet wszystkie informacje w sekcji mogą być nieprawdziwe. Jako pozbawione źródeł mogą zostać zakwestionowane i usunięte. Sprawdź w źródłach: Encyklopedia PWN • Google Books • Google Scholar • Federacja Bibliotek Cyfrowych • BazHum • BazTech • RCIN • Internet Archive (texts / inlibrary) Po wyeliminowaniu niedoskonałości należy usunąć szablon {{Dopracować}} z tej sekcji. |
Kolej dotarła do Wilna w 1860 w ramach budowy Kolei Warszawsko-Petersburskiej. Historia sprawiła, iż miasto było siedzibą szeregu kolejowych organów zarządzania:
- 1911–? – Полесская железная дорога (Koleje Poleskie)
- 1915–? – Kolej Przewozów Wojskowych, Dyrekcja Kolei Wojskowych w Wilnie (Militäreisenbahn-Direktion Wilna)
- 1919 – Dowództwo Kolei Wojskowych Litewskich
- 1919–1922 – Dyrekcja Wileńska Kolei Państwowych
- 1922–1929 – Dyrekcja Kolei Państwowych w Wilnie
- 1929–1939 – Dyrekcja Okręgowa Kolei Państwowych Wilno
- 1940 – Вильнюсская железная дорога (Kolej Wilenska)
- 1940 – Lietuvos geležinkeliai (Kolej Litewska)
- 1940 – Литовская железная дорога (Kolej Litewska), Wilno
- 1941 – agenda Północnej Dyrekcji Kolejowej (Haupteisenbahndirektion Nord), Ryga
- 1943 – Eisenbahnbezirksdirektion Litauen (Dyrekcja Rejonowa Kolei Litwa); lub Kowno
- 1944 – budynek był zajmowany przez aparat NKWD i NKGB[2]
- 1944–1953 – Литовская железная дорога (Kolej Litewska)
- 1953–1956 – oddział Kolei Bałtyckich (Балтийская железная дорога), Ryga
- 1956–1963 – Литовская железная дорога (Kolej Litewska)
- 1963–1992 – oddział Kolei Przybałtyckich (Прибалтийская железная дорога), Ryga
- od 1992 – Lietuvos geležinkeliai (Koleje Litewskie)
Prezesi/dyrektorzy
- 1920–1924 – inż. Emil Landsberg (1880-1952)
- 1924 – inż. Antoni Gutowski, p.o.
- 1925–1929 – inż. Juliusz Staszewski
- 1929–1936 – inż. Kazimierz Falkowski (1875-1936)
- 1936–1939 – inż. Wacław Głazek (1886-1939)[3]
Siedziba
Kompleks budynków powstał w latach 1860–1914 dla zarządu Kolei Poleskiej (Полесская железная дорога) (arch. Tadeusz Rostworowski) z adresem przy ul. Wielka Pohulanka (Великая Пухуланка ул.) 12 (1911), ul. Kaukaskiej (Кавказская ул.) (1915), Kaukasusstrasse (1915–1917), ul. Słowackiego 2 (1925–1937), ul. Słowackiego 14 (1938–1939), obecnie przy ul. Mindaugo 12–14 (1943[4]–2021)[3].
Bibliografia
- Skrót opisowy organizacji i działalności Dyrekcji Wileńskiej Kolei Państwowych w okresie od jej powstania aż do dnia 10 maja 1920 roku, Dyrekcja Kolei Wilno 1920, 72 s.
Linki zewnętrzne
- zdjęcie kompleksu budynków z lotu ptaka
- Archiwalne widoki budynku w bibliotece Polona
Przypisy
- ↑ Geležinkelio valdybos pastatų komplekso administracinis pastatas. kvr.kpd.lt. [dostęp 2021-03-29].
- ↑ https://plus.polskanews.pl/represje-armii-czerwonej-wobec-polakow-na-wilenszczyznie-w-latach-19441945/ar/c15-14941856 Piotr Niwiński: Represje Armii Czerwonej wobec Polaków na Wileńszczyźnie w latach 1944–1945
- ↑ a b Księga Adresowa m. Wilna, Wileński Kalendarz Informacyjny, 1911, 1925, 1927, 1928, 1929, 1931, 1936, 1937, 1938, 1939
- ↑ Goniec Codzienny z 3 czerwca 1943