Diadektes
![]() | Ten artykuł od 2015-10 wymaga zweryfikowania podanych informacji. Należy podać wiarygodne źródła w formie przypisów bibliograficznych. Część lub nawet wszystkie informacje w artykule mogą być nieprawdziwe. Jako pozbawione źródeł mogą zostać zakwestionowane i usunięte. Sprawdź w źródłach: Encyklopedia PWN • Google Books • Google Scholar • Federacja Bibliotek Cyfrowych • BazHum • BazTech • RCIN • Internet Archive (texts / inlibrary) Po wyeliminowaniu niedoskonałości należy usunąć szablon {{Dopracować}} z tego artykułu. |
Diadectes | |||
Cope, 1878 | |||
![]() | |||
Systematyka | |||
Domena | eukarionty | ||
---|---|---|---|
Królestwo | zwierzęta | ||
Typ | strunowce | ||
Podtyp | kręgowce | ||
Nadgromada | czworonogi | ||
Nadrząd | Reptiliomorpha | ||
Rząd | Diadectomorpha | ||
Rodzina | Diadectidae | ||
Rodzaj | Diadectes | ||
Gatunki | |||
| |||
|
Diadektes (Diadectes) jest nazwą rodzajową dużego, roślinożernego czworonoga należącego do grupy Reptiliomorpha, żyjącego na początku permu. Był jednym z pierwszych roślinożernych kręgowców w historii Ziemi. Ponadto, był także jednym z pierwszych w pełni lądowych czworonogów osiągającym znaczne rozmiary ciała.
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/67/StemReptileDiadectes2.jpg/220px-StemReptileDiadectes2.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/40/StemReptileDiadTeeth2.jpg/220px-StemReptileDiadTeeth2.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/bf/Diadectes_BW.jpg/220px-Diadectes_BW.jpg)
Było to mocno zbudowane zwierzę, osiągające 1,5 do 3 metrów długości ciała. Posiadał grubą czaszkę, mocno zbudowane kręgi i żebra, masywne kości obręczy barkowej i krępe kończyny. Wygląd kończyn i kręgów wskazuje na lądowy charakter zwierzęcia.
Będąc przedstawicielem nadrzędu Reptiliomorpha, z którego wywodzi się wszystkie owodniowce, diadektes łączył w sobie płazie cechy czaszki (analogiczne do grupy Seymouriomorpha) z gadzimi cechami szkieletu postkranialnego.
Na uwagę zasługuje duża specjalizacja uzębienia zwierzęcia. Osiem przednich zębów miało łopatowaty kształt i służyły do zrywania roślin. Szerokie i tępe zęby policzkowe wykazują starcia związane z ich funkcją, analogiczną do funkcji ssaczych trzonowców.
Diadektes posiadał też częściowe wtórne podniebienie, co oznacza, że mógł połykać jedzenie i oddychać w tym samym czasie. Zdolności tej nie posiadało wiele zaawansowanych gadów.
Diadektes żył na tym samym terenie i w tym samym czasie co drapieżny dimetrodon i zapewne stanowił część jego diety. Na uwagę zasługuje jednak rzadkość występowania szczątków tego roślinożercy w stosunku do skamieniałości dimetrodonów.
Jego szczątki znane są z kilku stanowisk z terenu Stanów Zjednoczonych, szczególnie z teksaskich formacji Red Beds.
- Britannica: animal/Diadectes
- GBIF: 4816055
- identyfikator taksonu Fossilworks: 37247