Cornutia
![]() Cornutia obovata | |||
Systematyka[1][2] | |||
Domena | eukarionty | ||
---|---|---|---|
Królestwo | rośliny | ||
Podkrólestwo | |||
Nadgromada | |||
Gromada | |||
Podgromada | |||
Nadklasa | okrytonasienne | ||
Klasa | Magnoliopsida | ||
Nadrząd | astropodobne | ||
Rząd | jasnotowce | ||
Rodzina | jasnotowate | ||
Rodzaj | Cornutia | ||
Nazwa systematyczna | |||
Cornutia Plum. ex L. Sp. Pl.: 628 (1753)[3] | |||
Typ nomenklatoryczny | |||
C. pyramidata Linnaeus[4] | |||
Synonimy | |||
| |||
| |||
|
Cornutia – rodzaj roślin z rodziny jasnotowatych. Obejmuje 8 gatunków[3]. Występują one w Ameryce Środkowej i Południowej od Meksyku po Boliwię i południowo-wschodnią Brazylię[3]. Z owoców Cornutia pyramidata uzyskuje się barwnik służący do wyrobu niebieskiego atramentu (czerwonego z sokiem cytryny) oraz do barwienia tkanin[5].
Morfologia
- Pokrój
- Drzewa i krzewy[6].
- Liście
- Pojedyncze, zwykle aromatyczne[6].
- Kwiaty
- Zebrane w luźne lub gęste wierzchotkowate kwiatostany szczytowe, czasem wiechowato rozbudowane, lub proste wierzchotki wyrastające w kątach liści. Kwiaty nie pachną. Kielich jest zrosłodziałkowy, dzwonkowaty, z krawędzią uciętą lub 4–5-ząbkową. Korona kwiatu niebieskofioletowa do purpurowej, grzbiecista, dwuwargowa, z czterema rozpostartymi łatkami. Pręciki dwa są płodne, a dwa zredukowane do prątniczków, schowane w rurce korony lub nieco z niej wystające. Pylniki szeroko rozwarte ze zgrubiałym łącznikiem między nimi. Zalążnia złożona z dwóch owocolistków, każdy tworzący dwie komory, w każdej z pojedynczym zalążkiem. Szyjka słupka osadzona szczytowo, z krótkimi i nierównymi łatkami znamienia[6].
- Owoce
- Pestkowce 1–4 nasionami (mniejsza liczba jest wynikiem aborcji pierwotnie czterech zarodków)[6].
Systematyka
- Pozycja systematyczna
Rodzaj z rodziny jasnotowatych Lamiaceae, w obrębie której zaliczany jest do podrodziny Viticoideae[7][6] lub Premnoideae[2].
- Wykaz gatunków[3]
- Cornutia australis Moldenke
- Cornutia coerulea (Jacq.) Moldenke
- Cornutia jamaicensis Moldenke
- Cornutia obovata Urb.
- Cornutia odorata (Poepp.) Schauer
- Cornutia pubescens C.F.Gaertn.
- Cornutia pyramidata L.
- Cornutia thyrsoidea Banks ex Moldenke
Przypisy
- ↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2024-01-05] (ang.).
- ↑ a b Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2024-01-05] (ang.).
- ↑ a b c d e Cornutia Plum. ex L.. [w:] Plants of the World online [on-line]. Royal Botanic Gardens, Kew. [dostęp 2024-01-05].
- ↑ Cornutia. [w:] Index Nominum Genericorum (ING) [on-line]. Smithsonian Institution. [dostęp 2024-01-05].
- ↑ David J.D.J. Mabberley David J.D.J., Mabberley’s Plant-Book, Cambridge: Cambridge University Press, 2017, s. 236, DOI: 10.1017/9781316335581, ISBN 978-1-107-11502-6, OCLC 982092200 .
- ↑ a b c d e K. Kubitzki (red.): The Families and Genera of Vascular Plants. VII. Flowering Plants. Dicotyledons. Lamiales. Berlin, Heidelberg: Springer, 2004, s. 194. ISBN 978-3-642-62200-7.
- ↑ Genus Cornutia L.. [w:] Germplasm Resources Information Network (GRIN-Taxonomy) [on-line]. USDA, Agricultural Research Service, National Plant Germplasm System. [dostęp 2024-01-05].