Orang Melayu Malaysia
![]() Budak lelaki Melayu bemain Tarik Upih Pinang, sebuah permainan tradisional yang menggunakan upih pinang. | |
Jumlah penduduk | |
---|---|
17,610,458 57.9% daripada populasi Malaysia (Data Jabatan Perangkaan Malaysia pada tahun 2023 | |
Bahasa | |
Melayu Malaysia, Inggeris Malaysia, Arab digunakan sebagai bahasa agamawi | |
Agama | |
Majoritinya beragama Islam Sunni bermazhab Shafi'i. | |
Kumpulan etnik berkaitan | |
Melayu Indonesia, Melayu Brunei, Melayu Singapura, Melayu Thai, Filipina, Champa, orang Austronesia, Polynesia dan penduduk pulau Pasifik yang lain. |
Orang Melayu Malaysia ialah kaum Melayu yang tinggal di negara Malaysia. Orang Melayu Malaysia dibanchi sebanyak 57.9% atau 17,610,458 daripada jumlah keseluruhan penduduk di Malaysia. Melayu merupakan kumpulan etnik terbesar di negara Malaysia.
Sejarah
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/76/Bujang_valley.jpg/220px-Bujang_valley.jpg)
Dunia Melayu, ialah rumah bagi pelbagai suku dalam kategori kaum Melayu (Malayic) Austronesia sejak Zaman Air Batu yang lalu (sekitar 15,000–10,000 SM), mempamerkan variasi etnik, bahasa dan budaya yang menarik.[1] Sistem kepercayaan animisme kaum pribumi yang menggunakan konsep roh (semangat) dalam setiap benda semula jadi, adalah sinonim dalam kalangan suku Melayu purba sebelum kedatangan agama Dharma.[2] Jauh di muara Sungai Merbok, terdapat banyak peninggalan sejarah yang telah membuka mata dimana beberapa seni bina upacara dan keagamaan yang dikhaskan untuk penyembahan matahari dan gunung.[3][4][5] Pada kemuncaknya, penempatan besar-besaran itu terbentang seluas seribu kilometer, didominasi di dataran utara Semenanjung Tanah Melayu.[3][4] Berdasarkan kontemporari, kawasan itu dikenali sebagai bandar Sungai Batu yang hilang. Ditubuhkan pada 535 SM, ia merupakan bukti tamadun tertua di Asia Tenggara dan bakal leluhur kerajaan Kedah Tua. Selain Sungai Batu, kawasan pesisir pantai semenanjung Tanah Melayu juga menyaksikan perkembangan penempatan bandar purba yang lain dan politik wilayah yang didorong oleh masyarakat agraria yang didominasi kosmopolitan, pertukangan mahir yang berkembang maju, saudagar multinasional dan ekspatriat asing. Rekod Cina mencatatkan nama Akola, P’an P’an, Tun-Sun, Chieh-ch’a, Ch’ih-tu, Pohuang, Lang-ya-xiu di antara beberapa orang. Pada abad kelima Masihi, penempatan ini telah berubah menjadi sebuah negara kota yang berdaulat, secara kolektif dibentuk oleh penyertaan aktif dalam rangkaian perdagangan antarabangsa dan menjadi tuan rumah kedutaan diplomatik dari China dan India.[3][4] Antara abad ke-7 dan ke-13, kebanyakan negeri perdagangan maritim semenanjung yang kecil dan makmur ini, menjadi sebahagian daripada mandala Srivijaya,[6]
Sub kategori
Melayu Malaysia boleh dikelaskan secara meluas kepada dua kategori utama; Anak Jati (Melayu asli atau Melayu tempatan) dan Anak Dagang (Melayu berdagang atau Melayu asing). Melayu peranakan juga dikelaskan di dalam kategori Melayu Malaysia.
Anak Jati
Anak Jati ialah satu istilah yang merujuk kepada sekumpulan orang Melayu yang merupakan penduduk pribumi Malaysia. Mereka ialah satu daripada tiga kumpulan yang membentuk masyarakat Melayu di Malaysia. Kumpulan ini merangkumi suku-suku pribumi seperti:-
- Orang Melayu Kedah
- Melayu Pulau Pinang
- Melayu Perlis
- Orang Melayu Perak
- Melayu Kinta
- Melayu Beruas/Manjung
- Melayu Grik
- Orang Melayu Kelantan
- Melayu Besut
- Orang Melayu Terengganu
- Melayu Terengganu Pesisir
- Melayu Hulu Terengganu
- Orang Melayu Pahang
- Melayu Bentong
- Melayu Lipis
- Melayu Temerloh
- Orang Melayu Johor
- Orang Melayu Negeri Sembilan
- Orang Melayu Selangor
- Melayu Kelang
- Melayu Langat
- Melayu Jugra
- Orang Melayu Melaka
- Orang Melayu Brunei
- Orang Melayu Sarawak
Anak Dagang
Anak Dagang ialah satu istilah yang merujuk kepada orang Melayu di Malaysia yang mana nenek moyang mereka berasal dari Kepulauan Indonesia dan selatan Thailand dan lain-lain. Mereka terdiri daripada rumpun bangsa Austronesia dan terdiri daripada berpuluh-puluh yang berbeza iaitu:-
- Aceh
- Ambon
- Banjar
- Batak (tidak termasuk Mandailing)
- Boyan (Bawaen) [7] [8]
- Bugis
- Champa
- Jawa
- Kerinci
- Makassar
- Mandailing
- Melayu Sumatera dan Kalimantan (selain Minangkabau, Banjar, Rawa dan Mandailing)
- Melayu Asahan
- Melayu Berau
- Melayu Bangka Belitung
- Melayu Bengkulu
- Melayu Deli
- Melayu Jambi
- Melayu Langkat
- Melayu Palembang
- Melayu Pontianak
- Melayu Riau (termasuk Melayu Siak)
- Melayu Sambas
- Melayu Tamiang
- Kokos
- Minangkabau
- Ocu (Kampar)
- Patani
- Rao (Rawa)
- Dan juga orang Melayu Malaysia yang berketurunan kumpulan pribumi Indonesia/Austronesia yang lain
Peranakan
Peranakan ialah satu istilah yang merujuk kepada sekumpulan orang Melayu di Malaysia yang wujud hasil daripada perkahwinan campur antara orang Melayu (Anak Jati atau Anak Dagang) dengan bangsa-bangsa asing dari luar Asia Tenggara. Mereka ialah:-
- Peranakan Parsi
- Peranakan Arab
- Jawi Peranakan/Jawi Pekan/Peranakan Kling/Malabari/India/Mamak
- Peranakan Cina
- Peranakan Turki
- Peranakan Siam atau Samsam
- Peranakan Eropah
- Peranakan Khmer
Bahasa
Masyarakat Melayu di Malaysia majoriti bercakap dalam bahasa Melayu moden untuk komunikasi. Beberapa kawasan di Malaysia terutamanya di bahagian Pantai Timur dan Utara Semenanjung Malaysia bercakap dalam loghat bahasa Melayu mereka tersendiri, begitu juga masyarakat Melayu di Sabah dan Sarawak. Antara loghat bahasa Melayu yang diiktiraf oleh Pertubuhan Pemiawaian Antarabangsa (ISO) dan Glottolog ialah bahasa Melayu Kedah, bahasa Melayu Kelantan, bahasa Melayu Negeri Sembilan, bahasa Melayu Sabah dan lain-lain[9]
Budaya
Masyarakat terbesar di Malaysia ialah kaum Melayu. Mereka betutur menggunakan bahasa Melayu, beragama Islam dan mengamalkan tradisi dan adat istiadat Melayu. Dari sudut sejarah, rumpun Melayu meliputi penduduk yang mendiami Semenanjung Tanah Melayu dan gugusan Kepulauan Melayu.
Pakaian Tradisional
Masyarakat Melayu di Malaysia mempunyai pelbagai jenis pakaian tradisional yang telah pun dipakai sebelum zaman Kesultanan Melayu Melaka lagi. Semua pakaian ini masih lagi mengekalkan ciri-ciri keasliannya seperti mana ia mula dipakai pada zaman dahulu. Ada antara pakaian tersebut mendapat pengaruh daripada budaya bangsa asing seperti Arab, Cina, India dan juga dari Kepulauan Indonesia. Berikut ialah senarai pakaian tradisional Melayu di Malaysia:-
- Baju Kebaya
Alat Muzik Tradisional
Antara alat muzik tradisional bagi masyarakat Melayu di Malaysia adalah seperti Serunai, Geduk, Gedumbak, Canang, Kompang, Kesi, Tetawak, Kecerek, Gendang Sembilan, seruling dan sebagainya.
Makanan Tradisi
Makanan tradisi masyarakat Melayu di Malaysia adalah seperti Nasi Lemak, Nasi Kerabu, Nasi Dagang, Nasi Kandar, Nasi Tupe, Nasi Campur Berlauk, Nasi Ulam, Nasi Tomato, Keropok Lekor, Keropok Gote, Keropok Keping, Budu, Sata, Tempoyak, Otak-otak, Sate, Roti Jala, Lontong, Pecal, Burasak, Ketupat, Lemang, Wajik, Dodol, Belacan dan sebagainya.
Teater Tradisional
Kesenian teater tradisional merupakan sebahagian daripada budaya masyarakat Melayu di Malaysia.
Wayang Kulit Kelantan merupakan sejenis wayang kulit yang berasal dari negeri Kelantan. Kesenian ini dahulunya sangat terkenal di negeri Kelantan, Terengganu, Pahang, Kedah, Perak dan Patani. Namun Ianya terkenal di Kelantan. Ia juga merupakan jenis wayang kulit yang paling terkenal di Malaysia sejak dahulu hingga ke hari ini.
Makyong ialah sejenis teater tradisional yang dipercayai berasal dari daerah Besut, Terengganu. Dari daerah tersebut, kesenian ini telah berkembang ke negeri Kelantan, Patani, Kedah dan Perlis. Makyong adalah antara teater tradisional tertua di Malaysia dan sering dikaitkan dengan kepercayaan animisme Melayu.
Mek Mulung ialah sejenis teater tradisional yang berasal dari Kampung Wang Tepus di Jitra, Kedah. Kesenian ini dikatakan dicipta oleh seorang puteri kepada Raja Ligor yang telah buang negeri oleh ayahandanya. Kesenian ini hanya boleh ditemui di negeri Kedah sahaja dan kini diancam kepupusan.
Tarian Tradisional
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/67/GadisMelayuMenari.png/200px-GadisMelayuMenari.png)
Demografi
Negeri | Jumlah populasi | |||
---|---|---|---|---|
2023 | 2015*[10] | |||
Johor | 2,232,586 | 59.3% | 1,893,100 | 53.2% |
Kedah | 1,680,759 | 80.5% | 1,569,100 | 75.7% |
Kelantan | 1,735,521 | 95.5% | 1,585,900 | 92.3% |
Melaka | 676,657 | 71.4% | 552,700 | 63.3% |
Negeri Sembilan | 719,965 | 62.2% | 621,900 | 56.6% |
Pahang | 1,174,143 | 75.6% | 1,146,000 | 70.6% |
Perak | 1,408,982 | 58.7% | 1,314,400 | 53.0% |
Pulau Pinang | 727,733 | 45.1% | 692,400 | 41.6% |
Perlis | 250,826 | 88.6% | 210,200 | 85.4% |
Sabah | 320,760 | 12.0% | 268,500 | 7.6% |
Sarawak | 597,744 | 25.2% | 616,900 | 23.4% |
Selangor | 3,955,601 | 60.1% | 3,069,100 | 52.2% |
Terengganu | 1,144,450 | 97.4% | 1,092,200 | 94.7% |
Kuala Lumpur | 846,564 | 47.4% | 729,500 | 41.3% |
Labuan | 35,302 | 40.3% | 33,900 | 35.0% |
Putrajaya | 110,400 | 96.0% | 83,800 | 94.9% |
Jumlah di Malaysia | 17,610,458 | 57.9% | 15,479,600 | 50.8% |
|
Lihat juga
- Bumiputera
- Ketuanan Melayu
- Pertubuhan Kebangsaan Melayu Bersatu
- Parti Pribumi Bersatu Malaysia
- Orang Melayu
- Bahasa Melayu
Rujukan
- ^ Hood Salleh 2011, halaman 28
- ^ Ragman 2003, halaman 1–6
- ^ a b c Pearson 2015[halaman diperlukan]
- ^ a b c Hall 2017, halaman 111
- ^ Mok, Opalyn (9 June 2017). "Archaeologists search for a king in Sungai Batu". The Malay Mail Online. Dicapai pada 6 March 2018.
- ^ Sabrizain (2006). "Early Malay kingdoms". Dicapai pada 6 March 2018.
- ^ Khazin Mohd. Tamrin (1984). Orang Jawa di Selangor, penghijrahan dan penempatan, 1880-1940. Dewan Bahasa dan Pustaka, Kementerian Pelajaran, Malaysia,. m/s. 2,15.CS1 maint: extra punctuation (link)
- ^ Paul H. Kratoska (1982). Penghijrah dan Penghijrahan: (kumpulan esei Sejarah Malaysia oleh Pelajar-Pelajar U.S.M.). University Sains Malaysia. m/s. 66-67,72.
- ^ https://iso639-3.sil.org/code/mly
- ^ Ralat petik: Tag
<ref>
tidak sah; tiada teks disediakan bagi rujukan yang bernama2015 population
Rencana ini ialah rencana tunas. Anda boleh membantu Wikipedia dengan mengembangkannya. |
- l
- b
- s
Jika anda melihat rencana yang menggunakan templat {{tunas}} ini, gantikanlah dengan templat tunas yang lebih spesifik.